Black Friday 2024: praktyczny przewodnik po zakupach online i smart shoppingu

Black Friday 2024 zbliża się wielkimi krokami, a wraz z nim czas intensywnych wyprzedaży, które na dobre wpisały się w kalendarz zakupowy wielu konsumentów na całym świecie. To wydarzenie, które narodziło się w Stanach Zjednoczonych i pierwotnie było związane z dniem po Święcie Dziękczynienia, szybko zyskało globalną popularność, w tym również w Polsce. W 2024 roku Czarny Piątek przypada na 29 listopada, co oznacza, że wszyscy miłośnicy okazji już mogą przygotowywać swoje portfele na nadchodzące promocje.

Black Friday, który jeszcze niedawno był wydarzeniem skupionym wyłącznie na jednym dniu, obecnie rozciąga się na cały tydzień, znany jako Black Week. W tym roku, od 25 listopada aż do 2 grudnia, w sklepach stacjonarnych i internetowych dostępne będą wyjątkowe okazje cenowe, które cieszą się ogromną popularnością. Na zakończenie tego tygodnia, 2 grudnia, odbędzie się Cyber Monday – dzień poświęcony internetowym wyprzedażom, który oferuje promocje, często różniące się od tych dostępnych w Czarny Piątek.

Dla tych, którzy wciąż nie są pewni, czym jest Black Friday – to największe święto zakupowe, podczas którego sprzedawcy oferują znaczne obniżki na szeroką gamę produktów, od elektroniki po odzież. Co ciekawe, wielu detalistów przygotowuje oferty obejmujące nie tylko popularne produkty, ale również bardziej niszowe towary, co sprawia, że każdy może znaleźć coś dla siebie. Warto więc już teraz zaplanować swoje zakupy i śledzić oferty, aby nie przegapić najlepszych promocji.

.

Black Friday – historia 

Historia Black Friday sięga 1951 roku, kiedy to po raz pierwszy użyto tego terminu w czasopiśmie „Factory Management and Maintenance”. Odnosił się on wtedy do zjawiska masowego brania zwolnień lekarskich przez amerykańskich pracowników dzień po Święcie Dziękczynienia. W ten sposób wielu z nich przedłużało weekend, fundując sobie cztery dni wolnego. Dla pracodawców sytuacja ta była wyjątkowo problematyczna, gdyż musieli oni radzić sobie z brakami kadrowymi, stąd też określenie „czarny piątek” nawiązywało do trudności, z jakimi musieli się mierzyć tego dnia.

Geneza terminu „Black Friday” utożsamiana jest także z amerykańskim miastem Filadelfia. W latach 50. XX wieku, w sobotę po Święcie Dziękczynienia, tradycją był coroczny mecz piłki nożnej pomiędzy żołnierzami wojsk lądowych a marynarki wojennej. Kibice, którzy przybywali do miasta już w piątek, tłumnie odwiedzali sklepy, powodując ogromne korki i tłok. W związku z tym funkcjonariusze filadelfijskiej policji musieli pracować dłużej, by poradzić sobie z chaosem, który opanował ulice i sklepy. Z tego powodu nazwali ten dzień „Czarnym Piątkiem”.

Początkowo termin ten miał negatywne zabarwienie, ponieważ oznaczał wyzwania logistyczne i trudności, z jakimi musiały zmierzyć się służby miejskie i porządkowe. W Filadelfii i Rochester funkcjonariusze policji używali tego określenia, by opisać korki i zamieszki wywołane napływem turystów i lokalnych mieszkańców, którzy z zapałem walczyli o okazje w sklepach. Mimo prób rebrandingu przez sprzedawców starających się nadać temu dniu bardziej pozytywny wydźwięk, określenie „Black Friday” utrwaliło się w kulturze.

W latach 80. XX wieku „Black Friday” zaczęło kojarzyć się z pozytywnymi aspektami handlu. Sprzedawcy detaliczni zaczęli używać tego terminu w odniesieniu do zysków, jakie generowali w ten dzień. W języku handlowym „być na czarno” oznaczało przynosić dochody, co kontrastowało z „byciem na czerwono”, czyli oznaczaniem strat. Dawniej księgi rachunkowe prowadzono ręcznie, a liczby ujemne zapisywano na czerwono, podczas gdy zyski notowano na czarno.

Dzięki wyprzedażom w Czarny Piątek sklepy zaczęły masowo zwiększać swoje przychody, przekształcając okres strat w czas zysków. Przez wiele lat panowało niepisane porozumienie między sprzedawcami, aby powstrzymać się z reklamowaniem wyprzedaży przed Świętem Dziękczynienia, co jeszcze bardziej podkręcało atmosferę zakupowego szaleństwa. Obecnie Black Friday, również w wersji online, otwiera sezon zakupów świątecznych, oferując olbrzymie zniżki i przyciągając miliony klientów na całym świecie.

Mimo że Black Friday wywodzi się z tradycji amerykańskiej, szybko zyskał popularność również w innych krajach. Kanada była jednym z pierwszych państw, które przyjęły ten dzień. Na początku Kanadyjczycy mieszkający przy granicy często udawali się na zakupy do Stanów Zjednoczonych, gdzie dzięki silniejszemu dolarowi kanadyjskiemu, oferty były jeszcze korzystniejsze. Z czasem jednak, gdy wartość obu walut się wyrównała, kanadyjskie sklepy zaczęły organizować własne promocje.

Tradycja Czarnego Piątku, choć początkowo spotkała się z pewnym sceptycyzmem, przeniknęła także do Wielkiej Brytanii, Australii, Nowej Zelandii i innych krajów anglojęzycznych. Z biegiem lat Black Friday pojawił się także w Europie, w tym w Polsce, gdzie mimo stosunkowo krótkiej obecności, zdobywa coraz więcej zwolenników. Z roku na rok coraz więcej klientów korzysta z atrakcyjnych rabatów i ofert.

Wraz z geograficzną ekspansją, zmieniła się także forma Black Friday. Wiele sklepów przedłuża promocje na cały tydzień, co przekształciło to wydarzenie w Black Week. Również Cyber Monday, obchodzony w poniedziałek po Święcie Dziękczynienia, odgrywa ważną rolę, oferując atrakcyjne rabaty w sklepach internetowych.

.

Black Friday – obecnie

Obecnie Czarny Piątek budzi różne skojarzenia. Dla konsumentów to przede wszystkim okazja, by upolować produkty po znacznie obniżonych cenach, natomiast dla handlowców to szansa na zwiększenie obrotów. Dane pokazują, jak duża jest skala tego zjawiska – tylko w Stanach Zjednoczonych, co roku ponad 100 milionów osób rusza na zakupy, wydając przy tym przeszło 50 miliardów dolarów.

Choć pandemia wpłynęła na zmiany w zachowaniach zakupowych, Czarny Piątek wciąż ma ogromne znaczenie. W badaniu Mood z 2021 roku 65% konsumentów przyznało, że po pandemii rzadziej odwiedzało sklepy stacjonarne. Jednak najnowsze dane wskazują, że 71% klientów na całym świecie wróciło do fizycznych zakupów na takim samym poziomie lub nawet częściej niż przed pandemią.

Nawet w erze cyfrowych wyprzedaży, 35% konsumentów nadal planuje odwiedzać sklepy fizyczne w Czarny Piątek. Co więcej, 32% z nich deklaruje, że skupi się na wybranych sprzedawcach ze względu na atrakcyjne ceny i oferty promocyjne.

.

10 praktycznych porad na zakupy podczas Black Friday:

.

1. Sporządź listę zakupów

Zanim wpadniesz w wir promocji, zastanów się, czego naprawdę potrzebujesz. Lista pomoże Ci skupić się na kluczowych produktach i uniknąć impulsywnych zakupów, które mogą okazać się zbędne.

2. Subskrybuj newslettery i śledź media społecznościowe

Dzięki subskrypcjom będziesz na bieżąco z ofertami swoich ulubionych sklepów. Wiele promocji jest ogłaszanych najpierw w newsletterach lub na profilach społecznościowych marek.

3. Korzystaj z porównywarek cen

Zanim zdecydujesz się na zakup, sprawdź historię cen i porównaj oferty różnych sklepów na stronach takich jak Ceneo. Upewnij się, że zniżka rzeczywiście jest atrakcyjna.

4. Zainstaluj aplikacje sklepowe

Wiele sklepów oferuje specjalne promocje tylko w aplikacjach mobilnych, a dostęp do wyprzedaży często jest tam wcześniejszy. To doskonała okazja, by być o krok przed innymi.

5. Planuj zakupy na różne dni

Promocje Black Friday rozciągają się na cały tydzień, a nawet dłużej. Rozważ zakupy nie tylko w piątek, ale również w trakcie Black Week czy Cyber Monday, aby znaleźć najlepsze okazje.

6. Sprawdzaj politykę zwrotów

Zanim dokonasz zakupu, upewnij się, że znasz warunki zwrotu towaru. Niektóre okazje mogą okazać się mniej korzystne, jeśli produkt trudno będzie zwrócić.

7. Unikaj pośpiechu i przemyśl zakupy

Zakupy w pośpiechu mogą prowadzić do nieprzemyślanych decyzji. Zrób research i upewnij się, że produkty, które kupujesz, są warte swojej ceny.

8. Bądź gotów na szybkie decyzje

Podczas Black Friday atrakcyjne oferty mogą szybko zniknąć. Jeśli jesteś pewny zakupu, działaj szybko, aby nie stracić okazji.

9. Dbaj o bezpieczeństwo online

Upewnij się, że robisz zakupy tylko na zaufanych stronach internetowych, aby uniknąć oszustw. Unikaj podejrzanych linków i sprawdzaj opinie o sklepie.

10. Rozważ zakupy grupowe

Jeśli kupujesz większą ilość produktów, warto połączyć siły z rodziną lub przyjaciółmi. Możecie podzielić koszty, co może przynieść jeszcze większe oszczędności.

.

Wykorzystaj nowoczesne możliwości smart shoppingu

.W ostatnich latach nasze codzienne życie diametralnie się zmieniło. Zostaliśmy zmuszeni do spędzania więcej czasu w domu, co spowodowało wzrost popularności zdalnych rozwiązań – także w kwestii zakupów. Dzięki smartfonom możemy teraz nie tylko robić zakupy, ale również spotykać się z bliskimi czy zwiedzać świat.

Smartfony stały się kluczowym narzędziem zakupowym dla większości Polaków. Aż 75% z nas korzysta z nich do zakupów online, wybierając produkty takie jak odzież, kosmetyki, książki, elektronikę, a ostatnio także artykuły spożywcze i higieniczne. W ciągu ostatnich lat zakupy mobilne (m-commerce) zyskały na popularności, zwłaszcza w okresie przedświątecznym. Rynek szybko odpowiada na te potrzeby, oferując coraz więcej funkcji zakupowych w aplikacjach mobilnych oraz w mediach społecznościowych, co umożliwia szybkie i wygodne kupowanie bez konieczności wychodzenia z domu.

Polski rynek e-commerce, w tym m-commerce, rozwija się dynamicznie, stając się jednym z najszybciej rosnących w Europie. Smart shopping, czyli inteligentne zakupy, to idealne rozwiązanie dla osób poszukujących jakościowych produktów w konkurencyjnych cenach. Dzięki aplikacjom mobilnym zakupy są teraz prostsze, bardziej intuicyjne i dostępne dosłownie na wyciągnięcie ręki.

.

Smart shopping i technologie – kupuj szybciej i mądrzej

Dzięki nowoczesnym aplikacjom i technologiom możesz w kilka chwil sporządzić listę zakupów, którą łatwo podzielisz się z domownikami, umożliwiając im jej aktualizację. Wiele sklepów internetowych zapamiętuje Twoje poprzednie zamówienia, co skraca czas zakupów. A jeśli spodoba Ci się ubranie u znajomego, wystarczy zdjęcie, aby smartfon pomógł Ci znaleźć podobny produkt online.

Zakupy za pomocą jednego kliknięcia to kolejna wygodna funkcja, dostępna dzięki takim narzędziom jak Samsung Pass, które umożliwiają szybkie logowanie, automatyczne wypełnienie danych i potwierdzenie płatności bez zbędnych formalności.

.

Bezpieczne płatności smartfonem

Płacenie telefonem za zakupy online to wygodna i bezpieczna opcja. Korzystając z aplikacji płatniczych, możesz płacić zarówno w Internecie, jak i zbliżeniowo, co eliminuje potrzebę noszenia portfela. Pamiętaj jednak o podstawowych zasadach bezpieczeństwa: korzystaj tylko z zaufanych sklepów, aktualizuj regularnie oprogramowanie i unikaj instalowania aplikacji z nieznanych źródeł.

.

Zakupy internetowe – poradnik dla sprytnych klientów 

.

1. Bądź przygotowany na problemy

Warto znać zasady działania programów ochrony kupujących, dostępnych na popularnych platformach takich jak Allegro, Ceneo czy OLX. Programy te mogą zwrócić pieniądze, jeśli zamówiony produkt nie dotarł, był uszkodzony lub znacząco różnił się od opisu. Przed zakupami upewnij się, jakie warunki musisz spełnić, aby skorzystać z tej ochrony.

2. Płać kartą dla dodatkowej ochrony

Płatność kartą (debetową lub kredytową) daje możliwość skorzystania z tzw. procedury chargeback. Jeśli sprzedawca nie wywiąże się z umowy, możesz zgłosić reklamację do banku i odzyskać pieniądze. Ta opcja nie jest dostępna przy płatnościach tradycyjnymi przelewami czy BLIK-iem.

3. Zawsze sprawdzaj mały druk

Wielkie zniżki często mają ograniczenia zapisane małym drukiem. Rabaty mogą dotyczyć tylko wybranych produktów lub obowiązywać dopiero przy zakupie kilku sztuk. Zawsze czytaj dokładnie zasady promocji, aby uniknąć rozczarowań.

4. Nie tylko Black Friday

Wielu sprzedawców oferuje atrakcyjne zniżki przez cały rok, np. po zapisaniu się do newslettera. Często można uzyskać 10-15% rabatu bez czekania na specjalne okazje, ale warto upewnić się, że zniżki nie dotyczą jedynie wybranych produktów.

5. Przemyśl zwroty przed zakupem

Zakupy internetowe pozwalają na zwrot towaru w ciągu 14 dni, ale koszty przesyłki mogą być po stronie kupującego. Zawsze sprawdzaj warunki zwrotów przed finalizacją transakcji, szczególnie w przypadku dużych zakupów.

6. Koszty dostawy mogą Cię zaskoczyć

Przy większych zakupach często pojawia się opcja darmowej dostawy, jednak niektóre produkty mogą wiązać się z wysokimi kosztami wysyłki, szczególnie przy większych gabarytach. Przemyśl, czy warto dokładać przedmioty do koszyka tylko po to, by uzyskać darmową dostawę.

7. Porównuj ceny przed zakupem

Zanim dokonasz zakupu, porównaj ceny w różnych sklepach. Nawet ulubione sklepy nie zawsze mają najlepsze oferty. Kilka minut na porównanie cen może zaoszczędzić Ci sporo pieniędzy.

8. Sprawdzaj wiarygodność sprzedawcy

Jeśli cena wydaje się zbyt niska, a opinie o sklepie są nieliczne lub negatywne, zachowaj ostrożność. Korzystaj z renomowanych platform płatności, aby zminimalizować ryzyko oszustwa.

9. Pamiętaj o prawach konsumenta

Niezależnie od tego, czy kupujesz nowy towar, masz prawo do reklamacji w przypadku wad produktu. Znaj swoje prawa – zarówno gwarancja, jak i rękojmia mogą chronić Twoje interesy.

10. Płatności odroczone – policz, czy warto

Opcje płatności odroczonych lub zakupów na raty kuszą, ale zanim się na nie zdecydujesz, dokładnie przemyśl, czy rzeczywiście potrzebujesz tego produktu. Zadłużenie na coś zbędnego może sprawić, że będziesz spłacać raty przez wiele miesięcy.